Zjarri masiv që përfshiu sot pallatin 12-katësh pranë Farmacisë 10 në Tiranë, fatmirësisht pa viktima, riktheu një alarm që JOQ Albania e ka ngritur që në vitin 2021 për të njëjtin kompleks.
Pamjet e sotme treguan një skenë që për shumëkënd solli menjëherë në mendje tragjedinë e Grenfell Tower fire në Londër: flakët që ngjiten vertikalisht me shpejtësi në fasadë, tym i zi i dendur dhe banorë të detyruar të evakuohen me urgjencë.
Çfarë u denoncua në 2021?
Pesë vite më parë, JOQ Albania publikoi një denoncim të fortë për pallatet e “Arlis Ndërtim” pranë ish-Farmacisë 10 dhe ish-Parkut të Autobusëve.
Sipas denoncimit të qytetarit, pallatet ishin reklamuar si të veshura me lesh guri anti-zjarr, një material që përdoret gjerësisht në Europë për termoizolim dhe mbrojtje nga zjarri.
Por sipas të njëjtit pretendim, në pjesë të godinës ishte përdorur “shkumbë” (material polistireni me kosto më të ulët), i cili sipas denoncuesit nuk ofronte të njëjtën mbrojtje antizjarr.
Në atë kohë, kompania reagoi zyrtarisht duke deklaruar se materialet e përdorura ishin të certifikuara sipas normativave europiane, dhe se materiali i përdorur ishte një teknologji e re me performancë më të lartë dhe i klasifikuar kundër zjarrit.
Pra, kemi dy versione që duhen mbajtur të dyja në analizë:
1. denoncimi i publikuar nga JOQ në 2021 2. mohimi dhe garancia zyrtare e kompanisë
Pse zjarri i sotëm e rikthen debatin? Sepse mënyra si u përhapën flakët sot është pikërisht ajo që ngre pikëpyetje mbi sjelljen e fasadës ndaj zjarrit.
Kur një vatër zjarri në katet e para arrin të përfshijë me shpejtësi pjesën e jashtme dhe të ngjitet lart në disa kate, natyrshëm lind pyetja: a po sillet fasada si barrierë mbrojtëse, apo si “fitil”?
Kjo nuk do të thotë automatikisht se materiali është jashtë standardit, por ngjarja e sotme e bën të domosdoshëm një verifikim teknik të pavarur.
Paralelja me Londrën
Pas tragjedisë së zjarrit në kullën Grenfell, ku humbën jetën 72 persona, Europa dhe Mbretëria e Bashkuar shtrënguan ndjeshëm rregullat për fasadat e ndërtesave të larta.
Hetimi arriti në përfundimin se materialet e jashtme luajtën rol kyç në përhapjen katastrofike të flakëve.
Pikërisht për këtë arsye, në shumë vende europiane materialet e djegshme nuk lejohen në fasadat e godinave shumëkatëshe, sidomos mbi një lartësi të caktuar.
Pyetja që ngrihet për Tiranën
Ngjarja e sotme duhet të shërbejë si alarm jo vetëm për këtë kompleks, por për të gjitha ndërtesat e reja me fasada të ngjashme.
Sepse çështja nuk është vetëm estetika apo kursimi energjetik. Çështja është: çfarë ndodh kur fasada përballet me flakët?
Sot Tirana pati fatin që nuk pati viktima. Por pamjet e flakëve që u përhapën në fasadë brenda pak minutash tregojnë se ky debat nuk mund të shtyhet më.
Nëse hetimi teknik konstaton se materiali ka favorizuar përhapjen e zjarrit, atëherë kemi të bëjmë me një problem që shkon përtej një godine të vetme.
Kemi të bëjmë me një rrezik urban!